Invoering Belgische kilometerheffing

De Belgische overheid heeft TLN onlangs geïnformeerd over de ins & outs van de naderende kilometerheffing voor vrachtauto's. Naar verwachting zal deze op 1 februari 2016 daadwerkelijk worden ingevoerd. Met deze nieuwsupdate informeren wij u als TLN-lid over de ontwikkelingen op dit dossier.

De Belgische overheid heeft TLN onlangs geïnformeerd over de ins & outs van de naderende kilometerheffing voor vrachtauto's. Naar verwachting zal deze op 1 februari 2016 daadwerkelijk worden ingevoerd. Met deze nieuwsupdate informeren wij u als TLN-lid over de ontwikkelingen op dit dossier.

Vooropgesteld: TLN is en blijft van mening dat de Belgen een verkeerde manier van invoering van een kilometerheffing kiezen. Het richt zich uitsluitend op vrachtverkeer, terwijl door diverse studies is aangetoond dat dit de doelstelling (files oplossen) niet gaat realiseren. Er gaat volgens de studies ook géén extra lading naar het spoor. De kilometerheffing leidt tot een kostenverhoging van zo'n 36 miljoen euro voor de Nederlandse transportsector. Terwijl deze op geen enkele manier tot winst en verbetering in de bereikbaarheid in België leidt. Maar, de politieke besluitvorming is afgerond. Keuzes zijn gemaakt, daar is niets meer aan te doen. We richten ons op dit moment ook op een goede voorbereiding van onze leden op de naderende invoering. In het vervolg van dit bericht zullen we de organisatie, techniek en handhaving verder belichten.

Organisatie
Het bedrijf Satellic heeft na een uitgebreide aanbesteding de opdracht gekregen om het technische systeem te gaan realiseren. Dit bedrijf is nauw verbonden aan Deutsche Telekom, dat op haar beurt weer deels eigenaar is van Toll Collect in Duitsland. Zij zijn bij onze oosterburen verantwoordelijk voor de techniek achter de tolheffing. Daardoor vindt er veel kennis- en ervaringsoverdracht plaats richting België. De Belgische overheid heeft een tweede organisatie in het leven geroepen voor de uitvoering van de kilometerheffing: ViaPass. Deze interregionale entiteit zorgt in opdracht van en aangestuurd door de drie gewesten in België (Vlaanderen, Brussel en Wallonië) voor het toezicht op Satellic, coördineert de handhaving, verzorgt communicatie en monitort de prestaties van Satellic.

Tolheffing
Het systeem dat in België voor de registratie en inning van de kilometerheffing gaat zorgen, lijkt erg op dat in Duitsland. Er zal gewerkt worden met een On-Board Unit (OBU) die achter de voorruit geplaatst moet worden. Satellic heeft ons verzekerd dat er bij de start van de kilometerheffing voldoende OBU's beschikbaar zijn voor Nederlandse vervoerders. Groot voordeel van deze OBU ten opzichte van de Duitse is dat u deze heel eenvoudig zelf kunt plaatsen. Hij hoeft niet te worden ingebouwd en is na aanschaf en registratie via internet meteen klaar voor gebruik. De OBU maakt gebruik van GPS-technologie en kaartmateriaal dat op de OBU zelf staat. Deze kaarten worden automatisch geactualiseerd. Er komen verspreid over België, maar ook in de grensstreek in Nederland, veel servicepunten waar OBU's gekocht, geregistreerd, betaald, vervangen, opgehaald, ingeruild en teruggegeven kunnen worden. Deze zijn 24 uur per dag, 7 dagen per week toegankelijk. Ook is er een fulltime callcenter beschikbaar. De OBU geeft een groen lampje als hij correct werkt. Mocht er een storing zijn, gaat een rood lampje branden en een alarmsignaal af. Dit is een groot voordeel ten opzichte van het Duitse kastje, waarop uitsluitend een waarschuwingslampje gaat branden. De kans op het niet opmerken en daardoor mogelijk oplopen van boetes, lijkt daarmee veel kleiner dan in Duitsland. De heffing geldt op het hoofd- en onderliggende netwerk en beslaat in totaal 6.866 km.

Tarieven en betaling
Elk gewest mag zijn eigen toltarief bepalen. Daarover lopen op dit moment nog onderhandelingen. In tegenstelling tot in Duitsland zullen de tarieven worden gekoppeld aan de toegestane maximummassa van de combinatie en niet worden gebaseerd op het aantal assen. Er komen tarieven voor voertuigen tot 12 ton, tussen 12 en 32 ton en 32 ton en meer, ongeacht het aantal assen op de trekker of oplegger. Hoewel de hoogte van de verschillende tarieven nog niet bekend is, zal België wel gaan werken met heel veel tariefzones, afhankelijk van locatie en soort wegen. Ook zullen er naar verwachting verschillen in hoogte ontstaan tussen de drie Gewesten. Dat maakt het voor de ondernemer ongetwijfeld lastiger om de kilometerheffing tarieven te berekenen. Het systeem van inning en betaling lijkt verder erg op het Duitse. U kunt zowel vooraf als achteraf en automatisch betalen via creditcards en  tankpassen. Bij de servicepunten kunt u ook cash betalen.

Boetes en handhaving
Handhaving van de kilometerheffing zal niet worden uitgevoerd door de politie, maar door belastinginspecteurs. Er zullen veertig auto's met twee personen fulltime worden ingezet voor fysieke handhaving. Daarnaast worden er vijftig tolpoorten geplaatst voor automatische handhaving en de aansturing van de auto's. Hiermee is 97 procent van het wegennet afgedekt, waardoor de pakkans groot is. De boete op het rijden zonder goed werkende OBU is fors: 1000 euro per drie uur. Het handhavingssysteem herkent overtredingen uit het verleden. Als een auto na het rijden zonder tol te betalen weer terugkomt in België, gaan de alarmbellen af en moet de oude boete meteen met de nieuwe worden voldaan.

Lobby TLN
Zoals hierboven al aangegeven, is de besluitvorming over de invoering afgerond en kunnen we dat niet meer beïnvloeden. We richten ons vanaf nu primair op een goede voorbereiding van onze leden. Maar we blijven ook andere activiteiten ondernemen in de lobby. Het belangrijkste dat we op dit moment doen is het steunen van onze zusterorganisaties in België. Wij delen hun eisen ten aanzien van een systeem van kilometerheffing en betrekken dit bij hun stevige lobby richting de drie gewesten en de federale overheid. Daarnaast blijven we bij de Europese Commissie pleiten voor het voorkomen van wildgroei in verschillende technische systemen waarmee vervoerders de tol dienen te betalen. België is het 27ste land dat een vorm van tolheffing introduceert met, ondanks de gelijkenissen met Duitsland, toch wéér een eigen systeem, eigen kastjes en eigen eisen aan inning en betaling. Hoewel Brussel 'interoperabiliteit' al lang bij wetgeving geregeld heeft, willen individuele lidstaten hier niet aan, vanwege de financiële belangen die ermee gemoeid zijn. Druk opvoeren vanuit Brussel om te komen tot één technische standaard voor alle OBU's om in alle lidstaten van de EU eventuele tol en kilometerheffingen te kunnen betalen is noodzakelijk. Om het voor u als transportbedrijf helaas niet leuker te kunnen maken, maar wel gemakkelijker.

Gerelateerde onderwerpen

Tol en kilometerheffing buitenland