Martin van Dam, eindverantwoordelijke bij Van der Vlist Logistics, vertelt hoe het bedrijf twaalf jaar geleden kennismaakte met multimodaal transport. ‘We reden veel naar Zuid-Europa en vroegen ons af of het niet slimmer kon via het water. Uit een paar tests bleek dat het weliswaar iets langer duurde, maar niet duurder was. Bovendien konden we ons eigen materieel efficiënter inzetten.’ Die positieve ervaring vormde de start van shortsea-activiteiten, uitgegroeid tot tientallen wereldwijde ladingen per dag.
Spoorplatform
Dat smaakte naar meer. Van der Vlist is gespecialiseerd in het transport van buitenmaatse, speciale en zware lading. Vervoer per spoor leek lange tijd geen realistische optie. ‘Gedreven door nieuwsgierigheid zijn we ons gaan verdiepen in railtransport’, vertelt Van Dam. Dat leidde tot de S-Bolster, een zelfontworpen spoorplatform dat op een trein wordt geplaatst en grote voertuigen kan vervoeren. Denk aan graafmachines, hoogwerkers en landbouwmachines. Die passen niet in een standaardcontainer. Na een intensieve periode van onderzoek en ontwikkeling wordt de S-Bolster inmiddels ingezet voor zendingen van groot materieel tussen Italië, België en Nederland (met doortransport naar Engeland en Ierland). Vervolgens introduceerde Van der Vlist de grotere XL-Bolster en de Cargo-basket, een doorontwikkeld spoorplatform dat nog hogere machines per spoor kan vervoeren. Van Dam: ‘Voor transport per spoor hebben we wel een vergunning nodig. Dat kost behoorlijk wat tijd. Door tunnels en andere beperkingen kunnen we bovendien niet op iedere railverbinding dezelfde hoogte en breedte aan. Inmiddels hebben we gelukkig meerdere trajecten waarvoor we wel een vergunning hebben om onze machines te vervoeren.’
Klanten enthousiast
Van Dam prijst zich gelukkig met een team dat niet alleen technisch sterk is, maar ook plezier haalt uit het ontwikkelen van nieuwe oplossingen. Samen kwamen ze tot de S-Bolster, waarvoor inmiddels een Europees patent is verkregen. ‘Ons concept bleek echt iets nieuws in de markt te zijn. Dit jaar stond volledig in het teken van de ontwikkeling. Inmiddels hebben we de eerste transporten uitgevoerd. Volgend jaar gaan we dit op grote schaal commercieel inzetten. Onze ambitie is om verder te verbreden naar Duitsland en Scandinavië.’
Niet alleen binnen het bedrijf heerst trots, ook klanten reageren enthousiast. Van Dam: ‘Lange tijd was het vooral een idee. Dan is het lastig om iedereen enthousiast te houden. Inmiddels zijn veel klanten er erg blij mee en is er veel vraag naar. In de S-Bolster zit een GPS-tracker. Via een klantenportaal kunnen klanten real-time zien waar hun zending is. We zijn altijd open en transparant richting onze klanten. We kunnen nu gezamenlijk concluderen dat spoorvervoer van grotere lading in de praktijk goed werkt: het is sneller, kost niets extra en levert bovendien een enorme emissiereductie op.’
Kwetsbaarheid
Is multimodaal transport echt zo rooskleurig als het tot nu toe klinkt? ‘Vervoer per spoor is een stuk complexer dan vervoer over de weg,’ zegt Van Dam eerlijk. ‘Rijd je met een vrachtwagen naar één klant, dan heb je verder niemand nodig. Bij een spoorzending heb je te maken met transport naar de terminal, een terminalhandling, een treinoperator, daarna weer terminalhandling en iemand voor het natransport. Gelukkig hebben wij mensen in huis die dit soort complexe processen juist leuk vinden en niet uit de weg gaan, dan vormt het geen probleem.’
Een ander nadeel van spoorvervoer is de kwetsbaarheid: uitwijken naar een alternatieve route is vaak lastig, zeker bij buitenmaatse ladingen die specifieke vergunningen vereisen. Volgens Van Dam kan daar in de toekomst verandering in komen. ‘De Europese Commissie wil investeren in routes voor militair transport waar grotere afmetingen mogelijk zijn. Dat biedt ook kansen voor onze sector. Het is nog niet rond, maar de plannen liggen er. Zodra het zover is, zijn wij er klaar voor.’
Klimaatneutraal
Anna van der Vlist, communication & sustainability coördinator bij Van der Vlist, legt uit waarom het bedrijf, ondanks de complexiteit, bewust kiest voor spoorvervoer. ‘CO2–besparing is voor ons en onze klanten belangrijk. We moeten voldoen aan wetgeving zoals de CSRD, maar het gaat voor ons verder dan dat. Rentmeesterschap is één van onze pijlers: goed zorgen voor de wereld waarin we leven en voor de mensen om ons heen. Ons verlangen is om in 2040 klimaatneutraal te zijn. Daar werken we hard aan. Multimodaal transport speelt daarin een cruciale rol.’
Binnen de transport- en logistieke sector verschillen de meningen over multimodaal vervoer. Van Dam: ‘Soms krijgen we de vraag of we onze eigen markt niet verknoeien. Maar wij vinden dat de logistiek op meerdere fronten moet veranderen. Vervoer over de weg wordt de komende jaren duurder en ook op milieugebied komen er steeds strengere eisen. Bovendien speelt het chauffeurstekort ook een rol. Met hetzelfde aantal chauffeurs kunnen we bij multimodaal werken veel meer transporten uitvoeren.’
Enthousiasme
Van Dam heeft een duidelijke boodschap voor bedrijven die nadenken over multimodaal transport: alles begint met een idee. ‘Droom niet te bescheiden en laat je niet te snel remmen door iets wat nu nog niet kan of gebeurt. Bedenk hoe multimodaal vervoer jouw bedrijfsvoering kan verbeteren en houd dat idee niet voor jezelf. Verdiep je erin, praat erover met collega’s en klanten. Zorg dat mensen enthousiast worden.’ Volgens hem zijn enthousiasme en een lange adem onmisbaar wanneer je iets nieuws wilt opzetten.
In september heeft Van der Vlist een nieuwe terminal in Moerdijk geopend. Een multimodale plek waar weg, spoor en water samenkomen. Een belangrijke stap voor het bedrijf om multimodaal transport nog verder uit te breiden. Van Dam sluit af: ‘Ik hoop dat meer bedrijven de handschoen oppakken en multimodaliteit omarmen. Met alleen wegtransport gaan we het niet redden. Wielen blijven nodig, maar we moeten ze anders inzetten. Zie multimodaal vervoer niet als vervanging, maar als aanvulling. Als we dit samen goed doen, gaat het ons allemaal meer opleveren. Daar ben ik van overtuigd.’
Dit artikel is gepubliceerd in HUB, het ledenblad van TLN. Tekst: Denise van Vliet / Beeld: Johan Seijbel & Van der Vlist
TLN visie op multimodaal transport
TLN wil de logistieke sector schoner, slimmer en socialer maken. Dat kan onder meer door multimodale logistiek te versterken, met een betere combinatie van weg-, spoor- en watertransport. Dit helpt om de productiviteit te verhogen, klimaatdoelen te halen en maatschappelijke kosten te verlagen. Ondanks stimulerend overheidsbeleid beperken structurele knelpunten, hoge kosten, beperkte capaciteit en lage betrouwbaarheid de multimodaliteit. TLN ziet dat leden kansen benutten, maar dat zij tegelijkertijd worden belemmerd door versnipperde regelgeving en knelpunten in internationale verbindingen en havenoverslag. Daarom wil TLN, samen met diverse allianties, werken aan structurele verbeteringen van het gehele multimodale systeem. Tegelijkertijd benadrukt TLN dat wegvervoer onmisbaar blijft en juist wordt versterkt door betere multimodale verbindingen.
