Tachograaffabrikanten verplicht tot software-updates Smart Tacho 2

Het Joint Research Centre (JRC) van de Europese Commissie heeft onlangs verduidelijkt dat de smart tacho 2 in bepaalde gevallen van een software-update moeten worden voorzien. Deze updates moeten worden uitgevoerd tijdens de periodieke ijking van de tachograaf. De Europese Commissie heeft daarmee meer duidelijkheid gegeven over de verantwoordelijkheden van tachograaffabrikanten wanneer kwetsbaarheden of beveiligingsrisico’s worden vastgesteld. 

TLN heeft deze problematiek al in september 2025 onder de aandacht gebracht van de International Road Transport Union (IRU). Sindsdien heeft de sector aangedrongen op duidelijkheid over de vraag wie verantwoordelijk is voor de noodzakelijke software-updates en hoe deze in de praktijk moeten worden uitgevoerd.

Verantwoordelijkheid ligt bij de fabrikant

De verplichting voor het updaten van de tachograaf volgt volgens de Europese Commissie uit artikel 20, lid 4 van Verordening (EU) nr. 165/2014. Dit artikel bepaalt dat kwetsbaarheden die tijdens tests van tachografen, bewegingssensoren of tachograafkaarten worden ontdekt, moeten worden verholpen. Wanneer dergelijke tekortkomingen worden vastgesteld, rust de verantwoordelijkheid voor het oplossen daarvan bij de tachograaffabrikant. 

De verordening maakt duidelijk dat fabrikanten ervoor moeten zorgen dat hun apparatuur voldoet aan de vereiste veiligheids- en beveiligingsnormen. Deze verantwoordelijkheid beperkt zich niet alleen tot het moment waarop de tachograaf op de markt wordt gebracht, maar strekt zich ook uit tot het aanpakken van later ontdekte technische of beveiliging gerelateerde kwetsbaarheden.

Overzicht beschikbare softwareversies

Het JRC publiceert op zijn website de verschillende softwareversies en geeft aan vanaf welke datum deze moeten worden toegepast. Tijdens de periodieke ijking moet de werkplaats controleren of de voorgeschreven softwareversie aanwezig is en, indien noodzakelijk, de tachograaf voorzien van de door de fabrikant beschikbaar gestelde update.

Verschillende aanpak per fabrikant

TLN constateert dat tachograaffabrikanten momenteel verschillend omgaan met de uitvoering van deze verplichting. Op dit moment brengt één fabrikant geen aanvullende kosten in rekening voor de software-update die voortvloeit uit de wettelijke verplichting om kwetsbaarheden te verhelpen. 

Een andere fabrikant hanteert momenteel een systeem waarbij werkplaatsen een voucher moeten aanschaffen bij de tachograaffabrikant om de software-update te kunnen uitvoeren. De kosten van deze voucher bedragen volgens de huidige informatie € 50 per tachograaf.

TLN volgt ontwikkelingen

TLN volgt de ontwikkelingen rondom de verplichte software-updates nauwgezet en blijft hierover in gesprek met de betrokken partijen. Daarbij wordt specifiek aandacht gevraagd voor de vraag in hoeverre de kosten van updates die voortvloeien uit wettelijke verplichtingen en door fabrikanten geconstateerde kwetsbaarheden bij vervoerders in rekening mogen worden gebracht. Via de IRU heeft TLN de Europese Commissie om duidelijkheid gevraagd over de kostenverdeling van deze wettelijk verplichte updates. De Europese Commissie heeft aangegeven dat hierover momenteel geen specifieke juridische bepalingen bestaan.

Voor leden die binnenkort een periodieke ijking moeten laten uitvoeren, is het raadzaam om vooraf bij de werkplaats te informeren welke softwareversie wordt geïnstalleerd en welke eventuele kosten daaraan verbonden zijn bij de verplichting van de tachograaffabrikant.